آریا جوان -
به گزارش خبرنگار مهر، مجموعه «مونی مامانی» نوشته و تصویرگری روسیو بونیا، مجموعه‌ای برای آشنایی کودکان خردسال با احساسات مختلف است؛ کتاب‌هایی که تلاش می‌کنند مفاهیم عاطفی را با زبانی ساده، تصاویر قابل فهم و موقعیت‌هایی نزدیک به زندگی روزمره کودک معرفی کنند. این مجموعه را کتاب‌های فندق، واحد کودک و نوجوان نشر افق، با ترجمه عطیه الحسینی منتشر کرده است و مخاطبان آن کودکان صفر تا پنج ساله، والدین و مربیان هستند.
در میان کتاب‌های این مجموعه، «من خوشحالم!» به یکی از احساس‌های آشنای کودکان یعنی شادی می‌پردازد و به آن‌ها نشان می‌دهد که خوشحالی همیشه نتیجه اتفاق‌های بزرگ نیست؛ گاهی رفتن به پارک، خوردن غذای مورد علاقه، بازی کردن یا کشف چیزی تازه در محیط اطراف می‌تواند دلیلی برای خوشحال شدن باشد.
احساسات را باید از سال‌های اول شناخت
کودک از نخستین سال‌های زندگی احساسات مختلفی را تجربه می‌کند، اما ممکن است هنوز نتواند برای آنچه در درونش می‌گذرد، واژه مناسبی پیدا کند. به همین دلیل، آشنایی با احساسات و نام‌گذاری آن‌ها می‌تواند بخشی از مسیر رشد عاطفی کودک باشد.
روسیو بونیا در مجموعه «مونی مامانی» به جای ارائه توضیح‌های پیچیده، احساسات را در موقعیت‌های ساده و قابل لمس برای کودک قرار می‌دهد. در «من خوشحالم!» نیز مونی در موقعیت‌هایی قرار می‌گیرد که شادی را تجربه می‌کند و کودک می‌تواند از طریق داستان و تصویر، ارتباط میان اتفاق‌های روزمره و احساس خوشحالی را دنبال کند.
خواندن چنین کتابی برای کودک می‌تواند فرصتی باشد تا والد یا مربی بعد از هر تصویر از او بپرسد چه چیزی باعث خوشحالی‌اش می‌شود، آخرین بار چه زمانی احساس شادی داشته یا هنگام خوشحال بودن چه تغییری در چهره و رفتار خود احساس می‌کند. به این ترتیب، قصه از یک روایت یک‌طرفه فاصله می‌گیرد و به گفت‌وگویی میان کودک و بزرگسال تبدیل می‌شود.
شادی فقط اتفاق‌های بزرگ نیست
یکی از نکات قابل توجه در «من خوشحالم!» توجه به شادی‌های ساده و روزمره است. مونی برای خوشحال بودن الزاماً به اتفاقی بزرگ یا هیجان‌انگیز نیاز ندارد. تجربه‌های معمول زندگی کودک نیز می‌توانند بخشی از دنیای شادی او باشند.
پارک رفتن، خوردن غذای مورد علاقه، بازی کردن و کشف دنیای اطراف، موقعیت‌هایی هستند که کودک با آن‌ها آشناست. همین نزدیکی باعث می‌شود مفهوم شادی برای او از حالت انتزاعی خارج شود و در قالب تجربه‌هایی قرار بگیرد که هر روز با آن‌ها روبه‌رو می‌شود.
از این منظر، کتاب می‌تواند به والدین نیز یادآوری کند که برای صحبت کردن درباره احساسات کودک، همیشه به موقعیت‌های پیچیده نیاز نیست. گاهی یک اتفاق ساده در طول روز می‌تواند شروع گفت‌وگویی درباره احساسات باشد.
مونی شخصیت محوری این مجموعه است و در هر کتاب، بخشی از تجربه‌های عاطفی خود را با مخاطب کودک در میان می‌گذارد. در «من خوشحالم!» نیز کودک از زاویه نگاه مونی با احساس شادی آشنا می‌شود.
تصویرگری روسیو بونیا در این میان نقش مهمی دارد. استفاده از رنگ‌های شاد و گرم، خطوط ساده و نرم و نمایش روشن حالت‌های چهره مونی، به کودک کمک می‌کند احساس مورد نظر را از طریق تصویر نیز تشخیص دهد. برای خردسالانی که هنوز توانایی خواندن ندارند، این تصاویر می‌توانند به اندازه متن در انتقال مفهوم نقش داشته باشند. حالت چهره مونی به‌گونه‌ای تصویر شده که کودک بتواند ارتباط میان چهره و احساس را راحت‌تر درک کند. همین ویژگی باعث می‌شود کتاب علاوه بر شنیدن داستان، امکان مشاهده و مقایسه احساسات را نیز برای کودک فراهم کند.
کتابی برای دست‌های کوچک
«مونی مامانی» فقط از نظر محتوایی متناسب با گروه سنی خردسال طراحی نشده است، بلکه ساختار فیزیکی کتاب‌ها نیز با نیازهای این گروه سنی هماهنگ است. کتاب‌های این مجموعه به صورت مقوایی تولید شده‌اند و صفحات آن‌ها لبه‌های گرد دارند.
استفاده از کاغذ و مواد بهداشتی در تولید این کتاب‌ها نیز یکی از ویژگی‌هایی است که آن‌ها را برای کودکان خردسال مناسب‌تر می‌کند. کودک در این سن ممکن است خودش کتاب را در دست بگیرد، صفحات را ورق بزند و بارها به سراغ تصاویر مورد علاقه‌اش برگردد. بنابراین جنس و ساختار کتاب اهمیت زیادی دارد.
مقوایی بودن صفحات، در کنار لبه‌های گرد و اندازه متناسب، باعث می‌شود کتاب برای دست‌های کوچک کودک قابل استفاده باشد و او بتواند در فرایند خواندن و ورق زدن کتاب مشارکت کند.
از قصه تا گفت‌وگوی عاطفی
«من خوشحالم!» خط روایی ساده‌ای دارد و همین سادگی آن را برای مخاطب خردسال قابل فهم می‌کند. داستان به جای پیچیده کردن اتفاق‌ها، روی موقعیت‌هایی تمرکز دارد که مونی در آن‌ها احساس شادی می‌کند.
این سادگی می‌تواند کتاب را به ابزاری برای گفت‌وگوی والد و کودک تبدیل کند. والد می‌تواند بعد از خواندن داستان، تجربه‌های مشابه کودک را یادآوری کند و از او درباره چیزهایی که خوشحالش می‌کنند بپرسد. چنین گفت‌وگویی علاوه بر کمک به شناخت احساسات، فرصتی برای تقویت ارتباط عاطفی میان کودک و والد فراهم می‌کند.
از همین رو، مجموعه «مونی مامانی» می‌تواند برای والدین، مربیان مهدکودک، پیش‌دبستانی‌ها و حتی متخصصان حوزه کودک کاربرد داشته باشد و در فعالیت‌هایی مانند آموزش احساسات، قصه‌درمانی و آموزش برخی عادت‌های روزمره مورد استفاده قرار گیرد.
«من خوشحالم!» در نهایت، قصه‌ای درباره یک احساس آشناست؛ اما تلاش می‌کند به کودک نشان دهد شادی را می‌توان در ساده‌ترین لحظه‌های زندگی پیدا کرد و درباره آن حرف زد. این کتاب با ترکیب داستان کوتاه، تصویرگری کودکانه و ساختار فیزیکی مناسب خردسالان، تجربه‌ای ساده برای آشنایی کودک با یکی از نخستین احساسات قابل تشخیص در زندگی‌اش فراهم می‌کند.