آریا جوان - ورزش 3 /در جریان برد پرگل تراکتور مقابل صنعت نفت آبادان، تغییر سیستم این تیم برای پوشش نقاط ضعف ناشی از کمبود بازیکن مشهود بود.
تراکتور با پیروزی برابر صنعت نفت دوباره به کورس صدرنشینی و ریل پیروزی برگشت، بردی که فراتر از سه امتیاز، نشانه‌هایی از تغییر وضعیت فنی این تیم داشت. نمایش شاگردان نکونام در تبریز چند نکته مهم را آشکار کرد که می‌تواند در قضاوت دقیق‌تر درباره عملکرد تراکتور پس از پشت سر گذاشتن چند هفته دشوار تأثیرگذار باشد. این نشانه‌ها را می‌توان در دو بخش تحلیل کرد. نخست، وفاداری دوباره نکونام به ایده‌های فوتبالی خود و توانایی تیمش در کنترل جریان مسابقه بدون فاصله گرفتن از اصول بازی مورد نظر او و دوم، کسب سه امتیاز حساس از طریق استفاده درست و هوشمندانه از امکانات و ظرفیت‌های موجود در ترکیب.
تراکتور برابر صنعت نفت با حوصله و صبر تاکتیکی فوتبال بازی کرد. مالکیت ۷۱ درصدی توپ و ثبت ۷۷۴ پاس با دقت ۸۵ درصد نشان می‌دهد تیم نکونام به جای عجله برای تمام کردن حملات و رسیدن سریع به دروازه حریف، بر حفظ توپ، تداوم گردش آن و پیدا کردن مسیرهای مناسب برای نفوذ تأکید داشت. تراکتور با پاس‌های متعدد در زمین حریف، نه‌تنها جریان بازی را در اختیار گرفت، بلکه توانست فشار مستمری روی ساختار دفاعی صنعت نفت ایجاد کند. حجم بالای پاس‌ها در کنار ۱۵ شوت و امید گل ۲.۷۷ نشان می‌دهد مالکیت توپ برای تراکتور صرفاً ابزاری برای کنترل مسابقه یا کاهش خطر حملات حریف نبوده، بلکه به تولید موقعیت‌های گلزنی نیز منجر شده است. تفاوت مهم همین‌جاست؛ اینکه گردش توپ در نهایت به تهدید دروازه حریف ختم شود و تیم بتواند از برتری در مالکیت، برتری در خلق موقعیت بسازد. این همان مالکیت هدفمندی است که می‌تواند نشانه‌ای از پیشرفت قابل توجه تراکتور در اجرای ایده‌های هجومی نکونام باشد.
تیم نکونام در هفته دهم علیه یک ادعای مهم فوتبال بازی کرد. سه گل زده تنها بخشی از ارزش این پیروزی برای هواداران تراکتور بود. تیمی که ۷۱ درصد مالکیت توپ دارد و امید گل نزدیک به سه ثبت می‌کند، نشان می‌دهد توانسته تسلط خود بر مسابقه را به موقعیت‌های جدی گلزنی تبدیل کند. نکته مهم‌تر اینکه تراکتور برابر صنعت نفت در فاز تهاجمی، فوتبالی متنوع به نمایش گذاشت و حملاتش به یک الگوی مشخص و قابل پیش‌بینی محدود نشد. با مرور موقعیت‌های این تیم می‌توان تفاوت در جنس حملات را مشاهده کرد. چه زمانی که از جناحین برای باز کردن ساختار دفاعی حریف استفاده می‌کرد و چه زمانی که با هدف قرار دادن عمق خط دفاع، به دنبال رسیدن به موقعیت گلزنی بود. این تنوع اهمیت زیادی دارد، چراکه یکی از چالش‌های تیم‌های مالکانه، گرفتار شدن در گردش توپ کم‌اثر مقابل دفاع‌های متراکم است. تراکتور در این مسابقه نشان داد می‌تواند با تغییر مسیر حمله و استفاده از فضاهای مختلف، از مالکیت صرف عبور کند و به تیمی با قدرت تهدید بیشتر تبدیل شود.
بخش مهمی از اعتبار این برد به یک تغییر بزرگ در ساختار تاکتیکی تراکتور برمی‌گردد. تراکتور بعد از فیفادی تغییر سیستم داد و نکونام حالا چند هفته‌ای است که تیمش را با سه مدافع تخصصی به میدان می‌فرستد. ایده‌ای که اجرای آن تا حد زیادی تحت تأثیر شرایط ترکیب تیم قرار داشت. مصدومیت مهدی ترابی و ادامه دوری مهدی هاشم‌نژاد از ترکیب، دست نکونام را در استفاده از برخی الگوهای قبلی محدود کرد و او را به سمت استفاده از ساختاری متفاوت سوق داد. با این حال، نکته مهم این است که این تغییر صرفاً یک واکنش اضطراری به غیبت بازیکنان باقی نماند و به‌تدریج به راهکاری برای ایجاد تعادل بیشتر در ترکیب تبدیل شد. سیستمی که در بازی برابر صنعت نفت، پس از چند هفته آزمون و خطا، بهترین نتیجه خود را نشان داد. استفاده از سه مدافع تخصصی به تراکتور امکان داد تا در کنار حفظ امنیت نسبی در عقب زمین، آزادی عمل بیشتری برای پیشروی بازیکنان کناری و حضور نفرات بیشتر در فاز هجومی ایجاد کند. البته نباید از تأثیر تعویض‌های نکونام هم غافل شد. استفاده از مسعود زائرکاظمین در سمت چپ برای بهره‌برداری از فضاها در ضدحمله‌ها و اضافه کردن امیرعلی خرمی جوان به‌عنوان هافبکی با توانایی توسعه بازی و مشارکت در ساخت حملات از میانه میدان در دقایق پایانی نیمه دوم، مزایای مهمی برای تیم ایجاد کرد. این تغییرات نشان داد نکونام علاوه بر اصلاح ساختار اولیه، تلاش کرده با استفاده از ویژگی‌های متفاوت بازیکنانش، ابزارهای بیشتری برای مدیریت جریان مسابقه در اختیار داشته باشد.
به‌هرحال تراکتور با استفاده درست از ظرفیت‌ها و ابزارهای موجود توانست به توازن نسبی در ترکیب خود برسد و بخشی از ضعف‌های ناشی از ناهماهنگی ساختاری، نبود بالانس کافی میان خطوط و مشکلات بدنی بازیکنان را پوشش دهد. اهمیت این پیروزی نیز دقیقاً در همین نکته نهفته است. اینکه نکونام بدون در اختیار داشتن تمام مهره‌های مورد نظرش، توانست راهی برای حفظ هویت فوتبالی تیم و افزایش کارایی آن پیدا کند.
البته یک نمایش موفق برابر صنعت نفت برای نتیجه‌گیری قطعی درباره برطرف شدن مشکلات تراکتور کافی نیست. آزمون جدی‌تر در مسابقه بعدی مقابل العینِ چندملیتی، یکی از مدعیان جدی قهرمانی در لیگ نخبگان آسیا، در انتظار این تیم است. مسابقه‌ای که احتمالاً سطح فشار، کیفیت حریف و شرایط تاکتیکی متفاوتی خواهد داشت و می‌تواند میزان پایداری ساختار جدید تراکتور را بهتر مشخص کند. هرچند این بازی هم بخش مهمی از تغییرات فنی تراکتور خواهد بود.