آریا جوان - رئیس دانشگاه تهران از ارسال نامه‌ای به رئیس مجلس به نمایندگی از ۱۵ دانشگاه برتر کشور خبر داد و گفت: در این نامه نگرانی‌های دانشگاه درباره طرح مقابله با نفوذ را مطرح و درخواست کرده‌ایم پیش از تصمیم‌گیری نهایی، طراحان طرح با دانشگاهیان گفتگو کنند.
محمدحسین امید درباره طرح مربوط به مقابله با نفوذ بیگانگان و نگرانی‌هایی که درباره تأثیر احتمالی آن بر ارتباطات بین‌المللی دانشگاهیان مطرح شده است، گفت: من نگرانی نهادهای امنیتی درباره نفوذ را درک می‌کنم و دانشگاه نیز این دغدغه را قبول دارد.
وی افزود: ما از نفوذ آسیب دیده‌ایم و در جنگ اخیر نیز با موضوع نفوذ مواجه بودیم. هرچند نفوذی که در این جنگ اتفاق افتاد، از دانشگاه نبود و از بیرون دانشگاه صورت گرفت، اما به هر حال اصل نگرانی درباره نفوذ قابل درک است.
دانشگاه با اصل مقابله با نفوذ مخالف نیست
رئیس دانشگاه تهران با تأکید بر اینکه دانشگاه با اصل مقابله با نفوذ مخالفتی ندارد، گفت: ما به عنوان افراد دانشگاهی قبول داریم که باید درباره این موضوع بنشینیم و با نهادهای مسئول برای رفع نگرانی‌های آنها مدلی تهیه کنیم.
استاد دانشگاه نباید به خاطر ارتباطات علمی در ترس و لرز باشد
امید ادامه داد: اما آن چیزی که در سطح جامعه مطرح شده و در دستور کار قرار گرفته، برای ما نگران‌کننده است؛ چراکه اگر استاد دانشگاه و محقق کشور مدام در حال ترس و لرز باشد که مثلاً می‌خواهد با یک استاد کار کند، در یک کنفرانس شرکت کند یا از یک استاد برجسته برای ارائه یک سخنرانی دعوت کند، ممکن است از انجام این کارها صرف‌نظر کند.
وی افزود: اگر استاد نگران باشد که برای هر ارتباط علمی باید مجوز بگیرد، ممکن است بگوید «عطایش را به لقایش بخشیدم» و این کار را کنار بگذارد؛ در حالی که این تعاملات برای پیشرفت علمی کشور ضروری است.
افت رتبه دانشگاه‌ها و ارتباطات بین‌المللی
رئیس دانشگاه تهران با اشاره به وضعیت رتبه‌بندی‌های جهانی، گفت: بخش زیادی از تنزلی که رتبه دانشگاه‌های ما در سال‌های اخیر داشته‌اند، به ارتباطات بین‌المللی مربوط می‌شود. ما در بخش مقالات وضعیت خوبی داریم، اما در حوزه ارتباطات بین‌المللی وضعیت مطلوبی نداریم و این موضوع یکی از عواملی است که بر جایگاه دانشگاه‌ها اثر می‌گذارد. بنابراین، طرحی که محدودیت‌هایی برای تعاملات علمی ایجاد کند، می‌تواند این نگرانی را بیشتر کند.
نامه به قالیباف به نمایندگی از ۱۵ دانشگاه برتر
امید با اشاره به اقدام دانشگاه تهران در این زمینه گفت: من به عنوان رئیس دانشگاه تهران و به نمایندگی از ۱۵ دانشگاه برتر کشور، نامه‌ای به دکتر قالیباف، رئیس مجلس، ارسال کردم و در آن توضیح دادم که نگرانی‌های ما چیست.
وی با بیان اینکه این نامه نزدیک به دو ماه پیش ارسال شده است، ادامه داد: در این نامه درخواست کردیم پیش از اینکه طرح وارد صحن شود و تصمیم نهایی درباره آن گرفته شود، طراحان طرح با دانشگاهیان گفتگو کنند و حرف‌های ما را بشنوند.
امید تاکید کرد: ما آمادگی داریم برای رفع نگرانی‌های آنها و توجه به دغدغه‌هایی که درباره نفوذ دارند، کمک کنیم؛ در مقابل انتظار داریم آنها نیز نگرانی‌ها و دغدغه‌های دانشگاه را بشنوند.
وی خاطر نشان کرد: ما با اصل موضوع مخالف نیستیم، بلکه می‌گوییم این موضوع باید به شکلی تعدیل شود که به ارتباطات بین‌المللی دانشگاهیان آسیب نزند و برای استادان و پژوهشگران نگرانی ایجاد نکند.
جلسه با نهادهای امنیتی برای اصلاح طرح
رئیس دانشگاه تهران همچنین از برگزاری جلساتی با برخی نهادهای امنیتی خبر داد و گفت: در این مدت با برخی نهادهای امنیتی مذاکره و جلسه داشته‌ایم. آنها نگرانی‌های خود را توضیح داده‌اند و نگرانی‌های ما را نیز شنیده‌اند و این نگرانی‌ها را به مجلس منتقل کرده‌اند.
وی افزود: تلاش همه ما باید این باشد که طرح مقابله با نفوذ، ضمن حفظ نیازهای دستگاه‌های امنیتی و توجه به دغدغه‌های آنها، دغدغه‌های دانشگاه را نیز لحاظ کند.
امید تصریح کرد: طرح نهایی مقابله با نفوذ باید به گونه‌ای باشد که هم خواسته‌های دستگاه‌های مسئول برای جلوگیری و مقابله با نفوذ را برآورده کند و هم خواسته‌های دانشگاه برای جلوگیری از ایجاد محدودیت در ارتباطات علمی را مورد توجه قرار دهد.
وی با اشاره به توجه رهبر شهید به موضوع رتبه علمی کشور و رتبه دانشگاه‌ها گفت: امام شهید بارها از دانشگاهیان می‌خواستند که به مرجعیت علمی در جهان امروز توجه داشته باشند. ایشان رتبه‌های دانشگاه‌ها را رصد می‌کردند و اگر رتبه دانشگاه تنزل می‌کرد، تذکر می‌دادند و وقتی رتبه علمی کشور ارتقاء پیدا می‌کرد، تشویق می‌کردند.
ارتباطات علمی نباید محدود شود
رئیس دانشگاه تهران با بیان اینکه طرح مقابله با نفوذ به شکل فعلی قطعاً باعث تنزل رتبه علمی خواهد شد، گفت: ما در بسیاری از زمینه‌ها دانش بومی داریم، اما بخشی از این دانش و پیشرفت‌ها در تعامل با دنیا شکل گرفته است.
وی افزود: نباید فراموش کنیم که ۳۰ سال پیش مجبور بودیم حتی در برخی رشته‌ها دانشجویان دوره کارشناسی را نیز به خارج از کشور اعزام کنیم، اما امروز همه رشته‌ها و دوره‌ها را در کشور داریم. این پیشرفت با تعاملات اتفاق افتاده است.
امید خاطرنشان کرد: تعاملات علمی باید ادامه پیدا کند و این طرح نباید برای این تعاملات محدودیت ایجاد کند؛ البته در کنار آن، نگرانی‌های همکاران امنیتی درباره نفوذ نیز باید مورد توجه قرار گیرد و ما با این موضوع موافقیم.
وی در پایان گفت: هدف این است که هم نگرانی درباره نفوذ مدیریت شود و هم دوباره شاهد ضعف در ارتباطات بین‌المللی نباشیم؛ چراکه ضعف در این ارتباطات می‌تواند به کاهش جایگاه علمی دانشگاه‌ها و کشور منجر شود.